Ζεφύρι, Χασιώτικα Καλύβια, Μενίδι, Ίλιον: Πότε και γιατί άλλαξαν ονομασία οι περιοχές μας

Πώς λεγόταν παλιά το Ζεφύρι; Πόσες φορές άλλαξε ονομασία; Πότε άλλαξε το όνομα του Μενιδίου; Πώς ονομαζόταν αρχικά το Ίλιον; Από τις αρχές του περασμένου αιώνα, μέχρι και τη Μεταπολίτευση, πολλές περιοχές άλλαξαν ονομασία. Από αυτές δεν ξέφυγαν οι προαναφερόμενες.

Το Ζεφύρι, το οποίο μετά την εφαρμογή του Καλλικράτη το 2010 αποτελεί μια από τις τρεις ενότητες του Δήμου Φυλής, άλλαξε όχι μία, αλλά δυο φορές ονομασία. Μια ιστορία λεει ότι το Ζεφύρι πήρε το όνομα από ένα πηγάδι που υπήρχε παλιά και το χρησιμοποιούσαν για να ποτίζουν τα ζώα. Το πηγάδι αυτό το είχαν ονομάσει Ζωφριά. Η δεύτερη περίπτωση είναι να πήρε το όνομα εξαιτίας του ανέμου Ζέφυρου, που ήταν έντονος στην περιοχή. Το Ζεφύρι ανήκε στον Δήμο Αχαρνών μέχρι το 1967 που αποσπάστηκε και έγινε κοινότητα. Μέχρι το 1967 οι κάτοικοι ήταν ελάχιστοι, χωρίς ρεύμα, χωρίς νερό και ένα μοναδικό τηλέφωνο για τις ανάγκες όλων. Το Ζεφύρι ονομαζόταν Ζοφριά μέχρι το 1963, οπότε και μετονομάστηκε σε “Βασίλισσα Φρειδερίκη”, ονομασία που διατήρησε μέχρι το 1967. Την χρονιά αυτή μετονομάστηκε σε Ζεφύρι.

Καλύβια Χασιάς ή «Χασιώτικα Καλύβια» ήταν η αρχική ονομασία του Ασπροπύργου και μετονομάστηκε σε Ασπρόπυργο με βασιλικό διάταγμα που εκδόθηκε στις 16 Οκτωβρίου 1899.

Χασιά επίσης, ήταν η πρώτη ονομασία, η οποία μετονομάστηκε σε Φυλή το 1915.

Μενίδι ήταν η μεταγενέστερη ονομασία του αρχαίου Δήμου Αχαρναί, η οποία άλλαξε και πάλι το 1915. Το τοπωνύμιο “Μενίδι” έχει προκαλέσει πολλές συζητήσεις σχετικά με την ελληνική ή την αρβανίτικη καταγωγή του, ενώ όσοι υποστηρίζουν την ελληνικότητα του ονόματος, θεωρούν ότι προέρχεται από την αρχαία ελληνική λέξη «μαινίς» ή από κάποιον βυζαντινό γαιοκτήμονα. Σύμφωνα με τον Κ. Μπίρη, είναι πιθανόν οι Αχαρνές να μετονομάσθηκαν κατά τη βυζαντινή περίοδο σε Μενίδι από βυζαντινό αξιωματούχο όπως συνέβη και σε άλλες περιοχές της Αττικής – Καματερό, Καπανδρίτι, Σκαραμαγκάς, Χαλκούτσι κ.ά. Αναφορά του ονόματος Μενίδι γίνεται επίσης τον 16ο  αιώνα στους φορολογικούς καταλόγους (defters), όπου αναφέρεται αύξηση κατοικιών στο Μενίδι, στη Χασιά και στην Κηφισιά.

Η αρχική ονομασία του Ιλίου ήταν Κάτω Λιόσια (για να ξεχωρίζει από τα Λιόσια, σημερινά Άνω Λιόσια) και αργότερα, προς τα τέλη του 19ου αιώνα, πήρε το όνομα Νέα Λιόσια. Η αλλαγή ονομασίας της περιοχής από Νέα Λιόσια σε Ίλιον πραγματοποιήθηκε το 1994 με το Προεδρικό Διάταγμα Υπ. Αρ. 300, με στόχο να αποσυνδεθεί η περιοχή από το όνομα “Λιόσια” και να συνδεθεί με το αρχαίο όνομα της, παραπέμποντας στην αρχαία πόλη του Ιλίου.