Μεγάλη ημέρα για τη Φυλή: Θυρανοίξια στον μεταβυζαντινό Ι.Ν. Κοιμήσεως Θεοτόκου

Σε κλίμα κατάνυξης και βαθιάς συγκίνησης τελέστηκαν, χοροστατούντος του Μητροπολίτη Ιλίου, Αχαρνών και Πετρουπόλεως κ. Αθηναγόρα, τα θυρανοίξια του μεταβυζαντινού Ι.Ν. Κοιμήσεως Θεοτόκου στη Φυλή, ενός από τα σημαντικότερα εκκλησιαστικά και πολιτιστικά μνημεία της ευρύτερης περιοχής. Ο ναός, που χρονολογείται από τον 17ο αιώνα, αποτελεί ζωντανό δείγμα της μεταβυζαντινής αρχιτεκτονικής και της αδιάλειπτης παρουσίας της Ορθοδοξίας στην περιοχή.

Μετά από μακροχρόνιες και απαιτητικές εργασίες αποκατάστασης, που στόχο είχαν την προστασία και ανάδειξη του ιστορικού χαρακτήρα του ναού, το μνημείο αποδόθηκε ξανά στο κοινό, αναδεικνύοντας την αυθεντική του φυσιογνωμία. Οι εργασίες περιλάμβαναν την ενίσχυση της τοιχοποιίας, την αποκατάσταση της στέγης, τη διατήρηση και συντήρηση τμημάτων αγιογραφιών και τη διαμόρφωση του περιβάλλοντος χώρου με σεβασμό στην ιστορικότητα του τόπου.

Η τελετή των θυρανοιξίων πραγματοποιήθηκε με κατάνυξη και ευλάβεια, δίνοντας έμφαση στη σημασία του ναού ως τόπου προσευχής αλλά και ιστορικής μνήμης. Ο ναός ξαναζωντανεύει έτσι όχι μόνο ως χώρος λατρείας αλλά και ως σημείο αναφοράς της τοπικής ταυτότητας, αποτελώντας γέφυρα ανάμεσα στο παρελθόν και το παρόν.

Η επαναλειτουργία του Μεταβυζαντινού Ιερού Ναού Κοιμήσεως Θεοτόκου υπενθυμίζει με τον πιο ουσιαστικό τρόπο τη σημασία της διατήρησης των πολιτισμικών μας θησαυρών – ιδίως σε μια εποχή όπου η σύνδεση με τις ρίζες και την πνευματική παράδοση είναι πιο αναγκαία από ποτέ.

Νωρίτερα, στο Δημαρχείο Φυλής “Νικόλαος Λιάκος” πραγματοποιήθηκε εσπερίδα, στην οποία παρουσιάστηκαν οι εργασίες αποκατάστασης από την Εφορεία Αρχαιοτήτων Δυτ. Αττικής. Μίλησαν η Διευθύντρια Χριστίνα Μερκούρη, η Προϊσταμένη Τμήματος Βυζαντινών και Μεταβυζαντινών Αρχαιοτήτων και Μουσείων Καλλιόπη Φλώρου και η  Συντηρήτρια Έργων Τέχνης και Αρχαιοτήτων Στυλιανή Ζαμπλάρα. Στη σημασία του έργου για την ευρύτερη περιοχή αναφέρθηκαν ο Μητροπολίτης Ιλίου κ.Αθηναγόρας και ο δήμαρχος Φυλής Χρήστος Παππούς.

Λίγα λόγια για τον Ναό

Πρόκειται για τρίκλιτη, θολοσκέπαστη βασιλική με πλάτος κτίσματος 11,50 m και μήκος 13,50 m χωρίς τις κόγχες του ιερού. Το μνημείο, όπως προαναφέρθηκε, ανάγεται στον 17-18ο αιώνα και δέχθηκε μορφολογικές παρεμβάσεις κατά τον 19-20 αιώνα. Οι τοιχογραφίες χρονολογούνται στον 18ο αιώνα ενώ το ξύλινο τέμπλο στον 19ο αιώνα.

Λόγω της παλαιότητας, των λαθεμένων μεταγενέστερων παρεμβάσεων, της πολύχρονης εγκατάλειψης και του σεισμού του ’99 προκλήθηκαν σοβαρές ζημιές στο μνημείο, με αποτέλεσμα να κινδυνεύει με κατάρρευση. Το 2018, ο Δήμος Φυλής ανέλαβε την πρωτοβουλία της αποκατάστασής του και διέθεσε το ποσόν των 480 χιλ. ευρώ, προχωρώντας στη σύναψη προγραμματικής σύμβασης, με το Υπουργείο Πολιτισμού, στην οποία ορίστηκε φορέας υλοποίησης του έργου η  Εφορεία Αρχαιοτήτων Ανατ. Αττικής (νυν Δυτικής Αττικής). Συμβλήθηκαν, επίσης, η Περιφέρεια Αττικής και το Εκκλησιαστικό Συμβούλιο της Ενορίας Κοιμήσεως Θεοτόκου Φυλής, δια του εφημερίου πατρός Δημητρίου Παναγακόπουλου.