Ντροπή! Αυτή είναι η πρώτη και πιο ηχηρή λέξη που έρχεται στο μυαλό, όταν αντικρίζει κανείς την κατάσταση που επικρατεί στο παλαιό ΙΚΑ Άνω Λιοσίων, νυν Τοπικό Ιατρείο Άνω Λιοσίων. Ένα κτίριο κόσμημα, 5.500 τετραγωνικών μέτρων – την κατασκευή του οποίου οραματίστηκε ο πρώην δήμαρχος Άνω Λιοσίων Νίκος Παπαδήμας και υλοποιήθηκε επί των ημερών του – σαπίζει μέρα με την ημέρα και χρόνο με τον χρόνο – θύμα μιας ιδιότυπης κεντρικής πολιτικής που εγκαταλείπει, σταθερά και σταδιακά, τα τελευταία καταφύγια των αδύναμων πολιτών.

Λίγα λόγια για το κτίριο…

Το οικόπεδο, επί του οποίου οικοδομήθηκε το κτίριο του ΙΚΑ στα Άνω Λιόσια, παραχωρήθηκε προς τα τέλη της δεκαετίας του 1990 από τον τότε δήμαρχο Νίκο Παπαδήμα στο Ίδρυμα Κοινωνικών Ασφαλίσεων και έχει εμβαδόν 3.896 τετραγωνικά μέτρα. Το συνολικό εμβαδόν του κτιρίου είναι 5.496 τετραγωνικά μέτρα και ξεκίνησε να υλοποιείται το 1998, με μια προγραμματική σύμβαση μεταξύ του Δήμου Άνω Λιοσίων, της ΔΕΤΕΑΛΑ και του ΙΚΑ. Πρόκειται για ειδικό κτίριο, πολυτελούς κατασκευής, με ακριβά υλικά και μικρό κόστος ενώ κατασκευάστηκε από την αρχή με στόχο να στεγαστούν όχι μόνο οι υγειονομικές αλλά και οι διοικητικές υπηρεσίες του Ιδρύματος, γεγονός το οποίο επετεύχθη το 2011, με τη μεταστέγασή τους από το υποκατάστημα του Καματερού και την μετονομασία του σε «Υποκατάστημα ΙΚΑ-ΕΤΑΜ Άνω Λιοσίων-Καματερού».

Σήμερα, εν έτει 2025.

Σήμερα, το πολυτελές αυτό κτίριο είναι άδειο. Εγκαταλειμμένο. Χωρίς γιατρούς. Χωρίς μηχανήματα. Χωρίς τα απαραίτητα. Σε μια εποχή που η τεχνολογία και η ιατρική έχουν κάνει τεράστια βήματα και σε μια περιοχή, όπου η πρόσβαση σε βασικές υπηρεσίες υγείας είναι ζωτικής σημασίας, στο ΙΚΑ Άνω Λιοσίων, οι ασθενείς αγωνίζονται να βρουν ακόμη και τα βασικά. Η πραγματικότητα είναι βάναυση: μια μόνο βασική γιατρός, δυο ακόμα εκ περιτροπής να εξετάζουν για 1 ή 2 ημέρες, ελάχιστος εξοπλισμός, χώροι σε πλήρη εγκατάλειψη. Το Κέντρο, που θα έπρεπε να είναι η βασική πυξίδα για την υγεία των κατοίκων, έχει απομείνει η σκιά των παλιών ημερών – και μοιάζει περισσότερο με ένα ερείπιο.

Ακόμα και το όνομα με το οποίο αποκαλείται σήμερα – Τοπικό Ιατρείο – είναι ενδεικτικό της διάθεσης για υποβάθμισή του: το ΙΚΑ θα επιβαλλόταν να έχει γιατρούς, στο Τοπικό Ιατρείο, αρκεί και ένας. Που – αν διαθέτει φιλότιμο – μπορεί να κάνει όλες τις ειδικότητες μαζί.

Η μόνη γιατρός

Όπως η καρδιολόγος Αγγελική Παπαδάτου, υπεύθυνη σε ένα Ιατρείο χωρίς γιατρούς. Είναι η μόνη γιατρός που εξετάζει καθημερινά- εκτός από Τετάρτη που πρέπει να βρίσκεται στο Ζεφύρι – και  προσπαθεί να ανταπεξέλθει σε μια κατάσταση που ξεπερνά τις δυνάμεις της. Με ελλιπή εξοπλισμό και χωρίς υποστήριξη από άλλο ιατρικό προσωπικό, αναγκάζεται να γίνει λίγο από όλα: γυναικολόγος, παθολόγος, νευρολόγος, ουρολόγος… Όπως τονίζει, μιλώντας στη Δ.Ο και το doxthi.gr, αρκετοί γιατροί συνταξιοδοτήθηκαν, κάποιοι πηγαίνουν και σε άλλες επιτροπές και κάποιοι και σε άλλα Τοπικά Ιατρεία, με αποτέλεσμα να υπάρχουν μέρες (για παράδειγμα την Τετάρτη που δεν είναι και η ίδια), που δεν υπάρχει ούτε ένας γιατρός! Για την κατάσταση δε, είναι ενήμεροι όλοι: ο Διευθυντής του Κέντρου Υγείας Αγίων Αναργύρων, η 2η ΔΥΠΕ, το Υπουργείο. Και τι κάνουν; Συστήνουν υπομονή.

Τραγική η κατάσταση των χώρων

Οι χώροι του κτιρίου βρίσκονται σε άθλια κατάσταση.Το ισόγειο, εκεί όπου θα βρίσκονταν οι γιατροί, είναι ο μόνος καθαρός χώρος, χάρη στο φιλότιμο μιας καθαρίστριας. Κατά τα άλλα, σοβάδες έτοιμοι να πέσουν, πλακάκια σπασμένα, κλιματιστικά κατεστραμμένα, καρέκλες σπασμένες, πόρτες κλειστές. Η έλλειψη συντήρησης εμφανής. Στην πρώτη βροχή υπάρχουν σημεία που πλημμυρίζουν, με αποτέλεσμα οι γιατροί να αναγκάζονται να κάνουν τη δουλειά τους σε συνθήκες απίστευτης υγρασίας. Πετρέλαιο για τα καλοριφέρ, ούτε για δείγμα! Τρία χρόνια χωρίς θέρμανση! ‘Ύστερα από σχετικά αιτήματα, ο Δήμος Φυλής έβαλε πέντε κλιματιστικά, για να μπορούν οι γιατροί να ζεσταίνονται.

Εκεί, ωστόσο, που, κυριολεκτικά, δεν υπάρχουν λόγια για να περιγράψουν την τραγικότητα της κατάστασης είναι στον 1ο όροφο του κτηρίου. Τα πάντα ξεχαρβαλωμένα. Ρολόγια και καπάκια έτοιμα να πέσουν από την οροφή, κατεστραμμένα κλιματιστικά, σκουπίδια, μπάζα. Πόρτες ερμητικά κλειστές – μόνο οι ταμπέλες πάνω τους μαρτυρούν τα περασμένα μεγαλεία των οραματιστών για τις υπηρεσίες που θα πρόσφερε το συγκεκριμένο κτήριο στους πολίτες. 

Η σιωπή της πολιτείας

Οι κάτοικοι της περιοχής εκφράζουν την απογοήτευση και την αγανάκτησή τους, την ώρα που οι τοίχοι του ΙΚΑ κραυγάζουν την αδιαφορία. Την ημέρα που κάναμε το ρεπορτάζ, το Ιατρείο διέθετε ευτυχώς και ένα δεύτερο γιατρό, παθολόγο. “Αισθανόμαστε εγκαταλελειμμένοι από το κράτος” λέει η κυρία Ελένη, μια από τους ασθενείς που περιμένουν να δουν την κ. Παπαδάτου. “Αυτό το στολίδι που είναι τόσο σημαντικό στην περιοχή, για όλους μας, σήμερα είναι χωρίς εξοπλισμό και με έναν μόνο γιατρό που, όσο και να προσπαθεί, δεν μπορεί να καλύψει τις ανάγκες μας” τονίζει.

Παρά τις επαναλαμβανόμενες καταγγελίες και τα αιτήματα για βοήθεια, οι αρμόδιες αρχές φαίνεται να αδιαφορούν. Οι κάτοικοι αναρωτιούνται αν υπάρχει σχέδιο για την αναβάθμιση του ΙΚΑ ή αν θα συνεχίσει να λειτουργεί ως ένα σύμβολο της παρακμής. Για αυτό και ο αγώνας να έρθουν όσοι περισσότεροι γιατροί γίνεται, πρέπει να είναι συνεχής.

Γιατί το ΙΚΑ Άνω Λιοσίων ή Τοπικό Ιατρείο Άνω Λιοσίων, όπως ονομάζεται πλέον, αποτελεί ένα τρανό παράδειγμα εγκατάλειψης και αδιαφορίας. Κάθε σπασμένο πλακάκι, κάθε ξεχαρβαλωμένη καρέκλα, κάθε σοβάς που κρέμεται πάνω από κεφάλια γιατρών και ασθενών, κάθε κενό γραφείο, είναι μια πληγή που πονάει όλη την περιοχή. Και το ερώτημα που μένει, είναι ένα: Πόσο ακόμη θα πρέπει να περιμένουν οι κάτοικοι για μια αλλαγή;

---

---